سایت چشم پزشکی دکترعليرضا نادری

+ آب مروارید

  آب مروارید  Cataract             

عدسی چشم     Crystalin Lens

عدسی عضوی است محدب الطرفین ، قابل انعطاف، بدون رگ و شفاف با قطر 9 میلیمتر و ضخامت 4میلیمتر که ما بین مایع زلالیه و زجاجیه چشم قرار دارد. و توسط زنولها به شیارهای بین جسم مژگانی اتصال دارد.عدسی در پشت مردمک واقع شده است و عمل تطابق و متمرکز کردن نور بر روی شبکیه را انجام می‌دهد.

در هنگام مطالعه، عدسی با تغییر انحنا خود این امکان را ایجاد می‌نماید که بتوانیم اجسام نزدیک را بخوبی ببینیم. این قابلیت از سن 40 تا 45سالگی به بعد، کاهش می‌یابد و بنابراین پیر چشمی عارض می‌گردد، بدین معنا که برای دید نزدیک و مطالعه نیاز به عینک جداگانه خواهد بود. هرگاه فردی به نزدیک نگاه می‌کند، انقباض عضله سیلیاری، کشش عدسی را کم می‌کند و لذا عدسی کروی‌تر شده و قدرت انکساری بیشتری پیدا می‌کند و تصویر جسم نزدیک را بر شبکیه می‌اندازد (عمل تطابق). در نگاه به دور عکس این حالت اتفاق می‌افتد. با پیر شدن و کاهش حالت ارتجاعی عدسی ، قدرت تطابق آن کاهش می‌یابد و فرد تار می‌بیند.این همان حالتی است که به آن پیر چشمی گفته می شود. 

آ ب مروارید یا کاتاراکت   Cataract 

آب مروارید یا کاتاراکت به کدورت عدسی طبیعی چشم که در پشت عنبیه و مردمک قرار دارد، گفته می شود. عدسی یا لنز چشم؛ مثل لنز دوربین عکاسی کار می کند و نور را بر روی پرده شبکیه چشم که در عقب چشم قرار دارد، متمرکز می کند. همچنین عسی چشم طوری نور را متمرکز می کند که هم اشیاء دور و هم اشیاء نزدیک روی شبکیه بیفتد؛ در نتیجه انسان هم دور و هم نزدیک را واضح می بیند. این پدیده را " تطا بق" می گو یند.

 عدسی عمدتا از آب و پروتئین ساخته شده است. پروتئین ها به طرز ظریفی قرار گرفته اند که باعث شفافیت عدسی می شود و در نتیجه نور از لابلای آنها عبور می کند. اما با پیشرفت سن؛ بعضی از این پروتئین ها تغییر ماهیت داده و بهم چسبیده و باعث کدر شدن بعضی از نواحی کوچک درعدسی می شوند. این پدیده "کاتاراکت یا آب مروارید" نامیده می شود و با گذشت زمان این نواحی بزرگتر شده و باعث کاهش بینائی می شود.

در مراحل اولیه که تنها بخش کوچکی از عدسی کدر شده است، شاید آب مروارید مشکلی ایجاد نکند، اما در بیشتر مواقع این روند ادامه می یابد و بخش بزرگی از عدسی کدر می شود و بینایی را مختل می سازد. سرعت پیشرفت آب مروارید در بین افراد مختلف متفاوت است ، آب مروارید ناشی از افزایش سن به تدریج در طی چند سال پیشرفت می نماید. آب مروارید در افراد جوان و افراد دیابتی ممکن است به سرعت در طی چند ماه پیشرفت نماید ولی سرعت پیشرفت آب مروارید در هر فرد را نمی توان دقیقا پیشگویی کرد.

انواع آب مروارید

1– کاتاراکت هسته ای یا نوکلئار: که کدورت عمدتا  درقسمت های مرکزی عدسی  قرار داشته و حاصل تغییرات طبیعی سن است.

2 – کاتاراکت قشری یا کورتیکال: که کدورت عمدتا در قسمت های محیطی عدسی است و تدریجا به قسمت های مرکزی کشیده می شود. بسیاری از دیابتی ها به این نوع کاتاراکت گرفتار می شوند.

3 – کاتاراکت زیر کپسولی یا ساب کپسولر: که در قسمت پشتی عدسی شروع می شود. افراد دیابتی،  دوربینی بالا، مبتلایان به رتینیت پیگمانتر، و مصرف کنندگان دارو های استیروئیدی ( کورتون) معمولا به این نوع مبتلا می شوند. 

علل زمینه ای آب مروارید

• آب مروارید ناشی از افزایش سن
  آب مروارید ناشی از افزایش سن شایعترین نوع آب مروارید است درصد زیادی از افراد به آن مبتلا می شوند و با افزایش سن شیوع آن افزایش می یابد.

•  آب مروارید ناشی از سایر بیماریها
  این نوع آب مروارید در افرادی که بیماریهای مشخص دیگری از جمله دیابت (بیماری قند) دارند دیده می شود. گاهی بروز آب مروارید در رابطه با مصرف طولانی مدت بعضی از داروها مثل پرونیزولون می باشد.

•  آب مروارید ناشی از ضربه
  گاهی بلافاصله پس از صدمات چشمی و گاهی سالها بعد از آن دیده می شود.

•  آب مروارید مادر زادی
  بعضی از بچه ها با آب مروارید به دنیا می آیند یا اینکه در کودکی به آن مبتلا می شوند که معمولا در هر دو چشم است.

   

  علائم و نشانه های آب مروارید

  کدورت عدسی در ابتدا کوچک بوده وتأثیری بر بینائی شما ندارد. شما ممکن است حس کنید که بینائیتان اندکی تار شده است و مثل این است که از پشت شیشه اشیاء را ببینید. ممکن است نور خورشید و لامپ ها درخشنده تر و پخش و اذیت کننده باشد.همچنین ممکن است هنگام رانندگی در شب، نور چراغ ماشین های روبروخیره کننده تر از قبل باشد.رنگها نیز به شفافیت قبلی را ندارند.

   علائم و نشانه های آب مروارید ارتباط مستقیمی با نوع آب مروارید دارد. زمانی که کاتاراکت هسته ای (نوکلئار) در مراحل ابتدایی است، مدتی بینائی نزدیک فرد بهتر می شود که اصطلاحا به آن" دید ثانویه" می گویند.متأسفانه این بهبود دید نزدیک دوام چندانی ندارد وبا بدتر شدن کاتاراکت از بین می رود. کاتاراکت زیر کپسولی ممکن است تا مراحل پیشرفته علامتی نداشته باشد و یا فرد از خیرگی ناشی از نور بخصوص در شب شاکی باشد.  

   به طور کلی شایعترین علائم آب مروارید عبارتند از:
  •  تار شدن یا محو شدن بینایی.
  • حساس شدن به  نور:
    درخشندگی زیاد نور اتومبیل ها در شب، خیرگی و پخش نور چراغها و نور آفتاب، دیدن هاله اطراف چراغها، کاهش دید در نور شدید آفتاب
  •  کم رنگ شدن یا محو شدن رنگها
  •  دو بینی یا چند بینی (که با افزایش شدت آب مروارید وضعیت بدتر می شود). 
  •  افزایش دید نزدیک، تغییر مداوم شماره عینک و یا لنز تماسی.
  • این علائم می تواند ناشی از سایر بیماری های چشمی نیز باشد، پس اگر دچار هر یک از این علائم شدید حتما به چشم پزشک مراجعه کنید.

  

  کیفیت تصویر در چشم طبیعی (سمت چپ) و چشم مبتلا به آب مروارید (سمت راست)

  تشخیص آب مروارید یا کاتاراکت

   

  برای تشخیص آب مروارید باید معاینه کامل چشم پزشکی توسط چشم پزشک متخصص انجام شود. برای تشخیص صحیح، معایناتی که توسط چشم پزشک انجام می شود شامل موارد زیر می باشد:

   

  1- اندازه گیری قدرت بینایی

   

  2-معاینه ظاهر چشم ها

   

  3- بررسی حرکات چشم ها

   

  4- معاینه با دستگاه اسلیت لامپ

   

  5- بررسی واکنش مردمک ها در برابر نور 

   

  6- تونومتری : با این معاینه فشار چشم اندازه گیری می شود. افزایش فشار ممکن است علامت گلوکوم (آب سیاه) باشد.

   

  7- گشاد کردن مردمک که با مصرف قطره های چشمی صورت می گیرد و به چشم پزشک اجازه می دهد تا تمام قسمتهای عدسی و شبکیه را کاملا معاینه کند.

   

  8- سونوگرافی چشمی از نظر بررسی وضعیت پرده شبکیه چشم و تعیین قدرت لنز داخل چشمی

  درمان آب مروارید یا کاتاراکت

   

   در مراحل اولیه بعضی از انواع آب مروارید، وضعیت بینایی با استفاده از عینک ممکن است به طور موقت بهتر شود. دارو، قطره ، ورزش یا عینک مانع بروز یا بهبود آب مروارید نمی شوند و هنوز جراحی تنها راه درمان است که شامل خارج کردن عدسی کدر شده و جایگزینی آن با عدسی مصنوعی است.

   

  بسیاری از مردم تصور می کنند که کاهش بینائی جزء لاینفک پیری است؛ در حالی که عمل آب مروارید بسیار آسان، کم خطر و بی درد است.  عمل جراحی آب مروارید عملی بسیار موفق است و سالانه حدود 5/1 ملیون نفر در امریکا و چند صد هزار نفر در ایران تحت این عمل جراحی قرار می گیرند. 

   

  زمان عمل با توجه به نیاز و شرایط هر فرد متفاوت است. در افراد مسن که نیاز چندانی به دید کامل ندارند ممکن است دیرتر نیاز به انجام عمل جراحی باشد. به هر حال شما با کمک چشم پزشک در این زمینه تصمیم خواهید گرفت.

   

  آب مروارید زمانی نیاز به جراحی دارد که اختلال بینایی، انجام فعالیت های شغلی یا روزمره مانند رانندگی، مطالعه و تماشای تلویزیون را مختل کند و نیازی به رسیدن آب مروارید نیست.

   روش های مختلف عمل جراحی آب مروارید 

   

   

  عمل جراحی آب مروارید به طور کلی به دو شکل انجام می شود:  

  1- عمل آب مروارید به روش داخل کپسولی یا اینترا کپسولار  کاتاراکت اکسترکشن

  2-عمل آب مروارید به روش خارج کپسولی یا اکسترا کپسولار  کاتاراکت اکسترکشن
  درعمل آب مروارید به  روش داخل کپسولی؛ عدسی به همراه کپسول احاطه کننده آن از چشم خارج می شود و در نتیجه جائی برای کارگذاری لنز داخل چشمی باقی نمی ماند. این روش در حال حاضر تقریبا کنار گذاشته شده و فقط در موارد خاصی؛ مثلا زمانی که لنز دچار نیمه در رفتگی است و امکان حفظ کپسول عدسی وجود ندارد، بکار می رود

  در عمل آب مروارید به روش خارج کپسولی؛ پس از باز کردن قسمت قدامی کپسول عدسی، محتویات آن خارج شده و در نتیجه از محفظه کپسول عدسی میتوان به عنوان محل کارگذاری لنز داخل چشمی استفاده کرد.  این روش خود به دو شکل :  1- با برش بزرگ و 2- با برش کوچک ؛ انجام می شود

  در عمل آب مروارید به روش خارج کپسولی با برش بزرگ؛ محل اتصال قرنیه به صلبیه ( لیمبوس) حدود 9 تا 11  میلی متر باز می شود و پس از باز کردن کپسول قدامی، هسته عدسی خارج می  شود و پس از شستن مواد باقیمانده عدسی، لنز داخل چشمی  کار گذاشته می شود و محل برش با 6 تا 9 عدد بخیه بسته می شود . حدود دو تا سه ماه بعد بخیه ها برداشته می شوند. پس حدود دو تا سه ماه طول می کشد تا بینائی به حد نسبتا طبیعی برسد.بنابراین عیب اصلی این روش را می توان در طولانی بودن دوره نقاهت آن دانست. از آنجایی که با این روش معمولا مقداری آستیگماتیسم ایجاد می شود؛ ممکن است بینایی صد در صد نشده و برای اصلاح آن نیاز به عینک دور باشد . هم اکنون در اکثر شهر های ایران این روش مرسوم است؛ لذا ما از آن به عنوان "روش مرسوم عمل آب مروارید "نام می بریم.

  در عمل آب مروارید به روش خارج کپسولی با برش کوچک؛ از برش حدود 3 میلی متری برای خارج کردن محتویات عدسی استفاده می شود. به این معنی که هسته عدسی در داخل چشم خرد شده و سپس از طریق ساکشن از چشم خارج می شود.

   این روش خود به دو نوع است. 1- تکنیک فیکو امولسیفیکیشن:  که برای خرد کردن هسته عدسی از انرژی" ماوراء  صوت (اولتراسوند)"  کمک می گیرد. 2-تکنیک  فیکو لیزر: که برای خرد کردن هسته عدسی از انرژی  "لیزر"   کمک می گیرد.

  هم اکنون در تمام دنیا در بیش از 97درصد موارد از انرژی ماوراء صوت استفاده می شود ؛ زیرا این روش قدرت و کارایی بهتری دارد.  بخصوص زمانی که آب مروارید پیشرفته بوده و در نتیجه هسته عدسی سفت باشد روش" فیکو لیزر" قابل انجام نیست. در ایران نیز تقریبا در صد در صد موارد از  روش" فیکوامولسیفیکیشن اولتراسوند" ( اصطلاحا به آن "فیکو" می گویند)  استفاده می شود؛ ولی از آن جائی که در تصور عموم، لیزر دقت بالایی دارد، این روش بنام روش لیزری مطرح می شود. البته ذکر این نکته ضروری است که  گاها پس از گذشت مدتی از عمل آب مروارید ممکن است کپسول عدسی کدر شده و باعث تاری دید شود که ما بطور معمول از انرژی لیزر برای باز کردن کپسول ( و مسیر دید) استفاده می کنیم که به این کار " لیزر کپسولوتومی" می گوئیم     

   تقریبا بطور همزمان تحول مهم دیگری در طراحی و کیفیت لنزهای مصنوعی داخل چشمی بوقوع پیوست واستفاده از عدسی های مصنوعی تاشونده مرسوم شد.اخیرا لنز هائی طراحی شده اند (موسوم به لنز های با خاصیت تطابق) که با مکانیسم های مختلفی دید نزدیک را نیز تا اندازه قابل توجهی بهبود می بخشند و در نتیجه فرد علاوه بر بینائی خوب دور ، بدون نیاز به عینک مطالعه، نزدیک را هم خوب می بیند.

   بنابراین بارزترین حسن عمل جراحی آب مروارید با برش کوچک، کاهش میزان آستیگماتیسم ایجادشده در اثر عمل جراحی  و دوره نقاهت و بازگشت بینایی بسیار کوتاه است.
  اگر هر دو چشم به آب مروارید مبتلا باشد پزشک آنها را در یک زمان جراحی نمی کند. هر چشم باید به طور جداگانه تحت عمل جراحی قرار گیرد. در صورتیکه وضعیت اورژانس نباشد بهتر است حدود ? هفته بین دو عمل فاصله باشد. گاهی از اوقات در بیماران مبتلا به بیماری قند جهت معاینه شبکیه و درمان ضایعات ناشی از بیماری انجام عمل آب مروارید ضروری است.
  از نظر بی هوشی نیز  با پیشرفت تکنولوژی عمل، دیگر نیازی به بی هوشی عمومی وجود ندارد و با تزریق بی حسی و یا حتی ریختن قطره بی حسی عمل جراحی امکان پذیر است. 
   پیشرفته ترین روش عمل جراحی در دنیا عمل فیکو با استفاده از قطره بی حسی و بدون نیاز به تزریق آمپول بی حسی و یا بی هوشی عمومی است . در این روش مدت زمان عمل حدود ده دقیقه است و نیازی به پانسمان چشم نیست و بیمار بلافاصله پس از عمل مرخص می شود و از روز بعد به کار و زندگی عادی برمی گردد.همه بیماران عمل شده توسط اینجانب با این روش عمل می شوند.
   
   
   

  تکنیک انجام عمل جراحی آب مروارید توسط اینجانب

   

  اینجانب پس از سالها تجربه در عمل جراحی چشم و شرکت در مجامع مختلف بین المللی فوق تخصصی چشم پزشکی؛ بهترین، کم خطر ترین، راحت ترین و پیشرفته ترین روش عمل جراحی آت مروارید (عمل جراحی فیکو با قطره بی حسی) را به طور روتین برای همه بیمارانم انجام میدهم.

  1- به آرامی وبا اطمینان خاطر روی تخت عمل دراز بکشید؛ زیرا عمل فوق العاده راحت و بدون درد است.

  2- چند بار قطره بی حسی (قطره تتراکائین) در چشم چکانده می شود.

  3-با محلول ضد عفونی (بتادین) چشم شما شستشو می شود و لباس یک بار مصرف استریلی روی صورت شما داده می شود و جلوی بینی شما اکسیژن گذاشته مشود تا کاملا راحت باشید.

  4- از طریق برش حدود 3 میلیمتری، عدسی دچار آب مروارید با انرژی اولتراسوند با ظرافت خرد و تخلیه می شود.

  5- لنز تاشو مصنوعی از همان برش کوچک در چشم کار گذاشته می شود.

  6- چون برش خیلی کوچک است، نیاز به بخیه و پانسمان چشم نیست.

  7- بلافاصله مرخص شده و به منزل برمی گردید.

   

   

  عمل خیلی راحت تر از آنچه که تصور می کردید، بود!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!! 

   

   لنزهای چند کانونی و لنزهای تطابقی

  Multifocal& Accommodative lenses

   

   

  

   

  "تطابق" عبارتست از توانایی چشم برای تغییر تمرکزاز روی اشیاء دور بر روی اشیاء نزدیک و تمرکزاز روی اشیاء نزدیک بر روی اشیاء دور و همچنین فواصل بین آنها.   اغلب افراد پس از رسیدن به سنین بیش از چهل سالگی احساس می کنند که برای مطالعه و دیدن اشیاء نزدیک به عینک نیاز دارند. این تغییرات در عدسی را" پیر چشمی" می نامیم. در پیر چشمی بدلیل کاهش انعطاف پذیری عدسی چشم,عضلاتی که مسئول تطابق هستند - (عضلات مژگانی) - نمی توانند بخوبی این عمل را انجام دهند.

   بطور معمول بجای لنز طبیعی چشم که بهنگام عمل آب مروارید از چشم خارج می شود, لنز های داخل چشمی تک کانونی کار گذاشته می شود که فرد فقط دید دور خوبی دارد و برای مطالعه نیاز به عینک دارد . اخیراً لنز های بنام "لنزهای چند کانونی" و "لنزهای تطابقی" طراحی شده اند که علاوه بر اصلاح دید دور, دید نزدیک و همچنین دید حدواسط را نیز اصلاح می کنند. علاوه بر این از این نوع لنز ها می توان برای اصلاح پیر چشمی توأم با اصلاح عیوب انکسار در غیاب وجود آب مروارید نیر با موفقیت استفاده کرد.

  این تکنولوژی تحولٌی جدید در درمان آب مروارید و پیر چشمی است و اینجانب تعداد قابل توجهی از این لنزها را در چشم بیمارانم کار گذاشته ام و خوشبجتانه بیماران از این لنزها بسیار راضی هستند. این لنزها انواع مختلفی دارند؛ اما در اینجا چند نوع از آنها  که موفق به دریافت تأئیدیه FDA  (انجمن دارو و غذای آمریکا) شده اند؛ ذکر خواهند شد:

    

          

   

  The ReZoom IOLلنزهای ریزووم        

  با کار گذاری لنز ریزووم در چشم, فرد بینایی خوبی در فواصل دور, نزدیک و حد فاصل آن را خواهد داشت. لنز ریزووم یک لنز چند کانونی نسل دوم است که پنج ناحیه اپتیکی برای اصلاح بینایی در فواصل مختلف را داراست. این لنز توسط شرکت AMO آمریکا طراحی و ساخته شده است. این لنز تأئیدیه FDA  (انجمن دارو و غذای آمریکا) را در مارس 2005 دریافت کرد. بر اساس مطالعات بالینی انجام شده, 92% افرادی که لنز ریزووم دارند, برای مطالعه اصلاً به عینک نیاز ندارند و یا فقط گهگاهی نیاز به عینک دارند. بطور معمول شش تا دوازده هفته زمان لازم است تا بیماران به این سیستم جدید عادت کنند. اگر شما مایلید که برای مطالعه وابستگی کمی به عینکتان داشته باشید, لنز ریزووم درست آن چیزی است که منتظرش هستید. برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد طراحی لنز ریزووم و نحوه کار آن بر روی این آدرس  visioninfocus.com/423.aspکلیک کنید. 

  لنزهای چندکانونی تکنیس Tecnis Multifocal IOL 

   این لنز نیز توسط شرکت(Advanced Medical Optics )AMO آمریکا طراحی و ساخته شده است. این لنز diffractive بوده و در اندازه های مختلف مردمک, فرد بینایی خوبی در فواصل دور, نزدیک و حد فاصل آن را خواهد داشت.  این لنز تأئیدیه FDA  (انجمن دارو و غذای آمریکا) را در اوائل 2009 میلادی دریافت کرد.

  The ReStor Acrysof IOLلنزهای ری استور  

  این لنز توسط شرکتAlcon  آمریکا طراحی و ساخته شده است.بر اساس یک مطالعه بالینی که کارخانه سازنده این لنز انجام داد, 80% بیماران در هیچ شرایطی نیاز به عینک ندارند. این لنز با بهره گیری از تکنولوژی جدیدی در طراخی لنز بنام"apodized diffractive technology " بیمار را قادر می کند تا در فواصل مختلف بینایی خوبی داشته و کیفیت زنگی فرد را بهبود می بخشد. این لنز تأئیدیه FDA  (انجمن دارو و غذای آمریکا) را در مارس 2005 دریافت کرد. نوع آسفریک آن در اوائل سال 2007میلادی  تأئیدیه FDA  (انجمن دارو و غذای آمریکا) رادریافت کرد. لنز آسفریک در قسمت های محیطی شعاع انحنای کمتری داشته و حساسیت کنتراست بالاتر و بینایی بهتری در شب دارد. برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد این لنز بر روی این آدرسwww.acrysofrestor.com کلیک کنید.  

   کریستا لنز  Crystalens

   

   

  

  این لنز در اواخر سال 2003 میلادی و زمانی که توسط شرکت eyeonics عرضه می شد, موفق به دریافت تأئیدیه FDA  (انجمن دارو و غذای آمریکا) شد. شرکت Bausch & Lomb در اوائل سال 2008 میلادی این لنز را تصاحب کرد و تحت عنوان" Crystalens HD " تأئیدیه FDA  (انجمن دارو و غذای آمریکا) را در اواخر ژوئن 2008 دریافت کرد. این لنز برای بازگرداندن قدرت تطابق چشم طراحی شده و در مطالعات انجام شده توسط FDA  (انجمن دارو و غذای آمریکا) در 80% موارد پس از چهار ماه بیمارن بدون عینک بینایی 100% دارند؛ در حالیکه بینایی دور نیز خیلی خوب است.

  

  از آنجایی که این لنز در هر دو طرف خود دارای لولا است, براحتی می تواند توسط عضلات مژگانی حرکت کند و چشم بتواند بطور طبیعی تری بر روی اشیاء دور و نزدیک تمرکز کند. در حال حاضر کریستا لنز تنها لنز تطابقی است که موفق به دریافت تأئیدیه FDA (انجمن دارو و غذای آمریکا) شده است.